Pantanal – rozległa aluwialna równina w Ameryce Południowej. Rozciąga się na obszarze centralno-wschodniej Brazylii (stany Mato Grosso i Mato Grosso do Sul), wschodniej Boliwii, północno-wschodniego Paragwaju. Nazwa Pantanal pochodzi od portugalskiego słowa pantano oznaczającego bagno. Kiedy Portugalczycy dotarli do tych terenów wzięli je za śródlądowe morze. Teren ten regularnie zalewany jest przez rzekę rzekę Paragwaj i jej dopływy.

Pantanal w czasie pory deszczowej

Zajmuje powierzchnię 187,818 ha. Teren ten cechuje się bogactwem i bioróżnorodnością dzikiego życia. Równina kształtowana jest przez dwie pory – suchą i deszczową. Pora deszczowa trwa latem czli tutaj od października do marca. Roczne opady wynoszą od 1000 do 1400 mm. Ze względu na małe nachylenie (2 cm/km), woda gromadzi się i zalewa całą nizinę, pozostawiając jedynie małe fragmenty – położone wyżej wyspy, gdzie skupia się zwierzyna. W porze suchej – od kwietnia do września – teren wysycha tworząc sawannę.

Pantanal – rozległa aluwialna równina

Źródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/Pantanal

Petra to obecnie ruiny miasta Nabatejczyków, znajdujące się w południowo-zachodniej Jordanii. Położona jest w skalnej dolinie, do której prowadzi jedna wąska droga wśród skał – wąwóz As-Sik. Petra słynie z licznych budowli wykutych w skałach. W czasach antycznych, w okresie od III w. p.n.e. do I w. n.e., miasto przeżywało czasy swojej świetności, będąc stolicą królestwa Nabatejczyków. Sami Nabatejczycy zwali Petrę Rqm (Rakmu), co oznacza “wielobarwna”.

Petra - Lista światowego dziedzictwa UNESCO

Petra leży w południowo-zachodniej części obecnej Jordanii. Położona jest na terenie wyżynnym, półpustynnym, wśród skał ciągnących się na odległość ok. 1,6 km ze wschodu na zachód i z północy na południe, będących zachodnią częścią masywu Dżabal asz-Szara.

Dolinę Petry przecina koryto rzeki okresowej – Wadi Musa, której dopływy okalają płaskowyże, na których rozrosło się antyczne miasto Nabatejczyków. Okoliczne całoroczne strumienie wody zapewniały przeżycie tylko niewielkiemu osiedlu. Znaczny przyrost mieszkańców w czasie największego rozkwitu Petry, spowodował, że Nabatejczycy musieli rozbudować system wodociągów i cystern skalnych, by magazynować wodę dla wciąż rosnącej populacji.

Zanim w Petrze osiedlili się Nabatejczycy, miejsce to już od wczesnego paleolitu zamieszkiwały różne grupy myśliwych, zbieraczy i później koczowników. Ślady archeologiczne wskazują także na bardziej stałe osiedla w tym miejscu z okresu neolitycznego (ok. 9000 p.n.e.). Aż do podboju arabskiego dolina Petry regularnie zasiedlana była przez różne grupy nomadów.

Deir, czyli "Klasztor" - budowla podobna do Chazne, jednakże znacznie od niej większa

Pierwsze znane nam wzmianki o zamieszkujących Petrę Nabatejczykach pochodzą z IV w. p.n.e., ale z pewnością byli oni tam już wcześniej – najprawdopodobniej od VI w. p.n.e., kiedy to wyparli stamtąd Edomitów. Od III w. p.n.e. rola miasta znacznie wzrosła, gdyż dzięki lokalizacji na skrzyżowaniu szlaków handlowych – z Indii do Egiptu oraz z południowej Arabii do Syrii – stało się ważnym węzłem komunikacyjnym i handlowym w tym regionie. Nabatejczycy z Petry czerpali zyski zarówno z zaopatrywania karawan w wodę i inne niezbędne środki w trakcie podróży, jak również z nakładanych na kupców różnych opłat i handlu towarami (np. srebrem, kadzidłem, mirrą, żelazem, miedzią, złotem, kością słoniową). Bezpieczne położenie miasta wśród skał to kolejny czynnik, który wpłynął na wzrost znaczenia Nabatejczyków i rozkwit Petry.

W okresie hellenistycznym, który dla Petry rozpoczął się odparciem wojsk Antygona Jednookiego w 321 r. p.n.e., Nabatejczycy zamieszkujący Petrę wiedli dość spokojne życie, skutecznie odpierając zakusy Ptolemeuszy i Seleucydów na swoją niezależność. Niewiele wiemy o tym okresie rozwoju skalnego miasta, jednakże to właśnie wtedy Petra stopniowo stawała się stałym osiedlem o charakterze miejskim. Coraz większa słabość imperiów hellenistycznych, sprzyjała rozwojowi Petry, która stała się ośrodkiem prężnej monarchii Nabatejczyków, stale rozszerzającej swe władanie kosztem upadających mocarstw – głównie seleucydzkiego.

Petra - Lista światowego dziedzictwa UNESCO

Nie wiadomo czy Aleksander Janneusz, który w r. 90 p.n.e. zajął Edom i Moab, przejął kontrolę nad Petrą, być może tak, ale tylko nominalną, gdyż samo miasto było bardzo trudno podporządkować. Gdy w 64 p.n.e. na Bliskim Wschodzie zjawił się rzymski wódz Pompejusz Wielki, zaprowadzając nowe porządki polityczne w tym regionie, nie udało mu się narzucić panowania Nabatejczykom nie mówiąc już o zdobyciu Petry. W 62 p.n.e. przeciwko Petrze wyprawił się kwestor Pompejusza Marek Emiliusz Skaurus lecz wycofał się podobno po otrzymaniu łapówki 300 talentów. Nie udało się zdobyć Petry później ani królowi Judei, Herodowi Wielkiemu, próbującemu zdobyć Petrę razem z egipską królową Kleopatrą, ani też cesarzowi Oktawianowi Augustowi. Niemniej jednak, chociaż militarnie nie zdobyta, ani nie będąca tworem rzymskim, Petra czuła respekt przed Rzymem i swoimi siłami wspierała imperium (np. podczas tzw. wojny aleksandryjskiej w 47 r. p.n.e.). Dawało to władcom skalnego państwa status państwa klienckiego, cieszącego się jako sojusznik imperium znaczną dozą niezależności. Właśnie na ten okres przypada apogeum znaczenia i rozkwitu miasta, szczególnie za czasów panowania króla Aretasa IV (9 p.n.e. – 40 r. n.e.). Szacuje się, że liczba mieszkańców miasta wahała się wówczas w granicach 30-40 000.

Stan formalnego sojuszu i względnej niezależności Petry, trwał aż do czasów cesarza Trajana, który zajął miasto w 106 r., w rok po śmierci ostatniego jej władcy Rabela II i ustanowił w nim stolicę nowej prowincji rzymskiej – Arabii. W zasadzie aneksja Petry przez Rzym przeszła bez komplikacji i oporu ze strony miejscowej ludności. Był to jednak kres niezależnego królestwa Nabatejczyków. W dalszym ciągu jednak Petra była ważnym centrum handlowym w regionie, a podniesienie przez Trajana jej statusu z grodu – osiedla tubylczego do rangi miasta rzymskiego, w dużym stopniu przyczyniło się do jej rozwoju. W roku 130 zawitał tam cesarz Hadrian w ramach inspekcji wschodnich prowincji państwa, a także w celach turystycznych. Cesarz ten, lubiący odwiedzać ciekawe miejsca i skądinąd znany jako architekt z zamiłowania, przyczynił się do pewnej rozbudowy centrum miasta. W ramach Pax Romana Petra za czasów Antoninów i Sewerów przeżywała swój ekonomiczny i kulturowy renesans. Po soborze nicejskim w 325 r. w mieście zaczęło dominować chrześcijaństwo i tak było aż do najazdu arabskiego w VII w. W średniowieczu, w okresie wypraw krzyżowych, Petra była zajęta przez krzyżowców, którzy zbudowali tutaj dwie cytadele. Miasto zdobyte następnie przez Saladyna, zostało w znacznym stopniu zniszczone i popadło w ruinę, z której się już nie podniosło. W upadku Petry miały też swój udział klęski żywiołowe, a konkretnie trzęsienia ziemi z lat 110, 303, 363, 505 i 551. Szczególnie trzęsienie z 363 r. spowodowało wiele zniszczeń i przyczyniło się do znacznego wyludnienia miasta.

Od 1965 roku prowadzone są w mieście intensywne prace archeologiczne.

Petra nie od razu była miastem wykutym w skale. Pierwsi Nabatejczycy, którzy przybyli do tego miejsca mieszkali zazwyczaj w namiotach, które tworzyły dość luźne obozowisko wśród skał, oraz w naturalnych jaskiniach, których w dolinie Petry nigdy nie brakowało. Stopniowo, wraz ze zmianą trybu życia nowych mieszkańców z koczowniczego na osiadły, zaczęły wyłaniać się płaskie, białe budynki, jakich i dziś można wiele zobaczyć na terenie Jordanii. W okresie największego rozkwitu miasto przecinała jedna główna ulica (cardo maximus), wyłożona białym kamieniem i wiele jej bocznych odnóg. Na tarasach umiejscowione były trzy duże rynki otoczone sklepami i wreszcie, co jest najbardziej charakterystyczne w tym mieście, liczne budowle wykute w skałach – począwszy od świątyń i pałaców, a skończywszy na okazałych grobowcach. Nie brakło w Petrze również dużego teatru – jednej z najbardziej spektakularnych budowli tego miasta, świadczącej o rozwoju kulturalnym miasta.

Teatr - mieścił od 6000 do 8000, albo nawet do 10 000 widzów

Petra w dużym stopniu była osiedlem wykutym w skale, co już jest cechą oryginalną w stosunku do innych miast, ale jednocześnie pod wieloma względami przypominała inne miasta swojej epoki, takie jak np. Efez czy Cezarea Nadmorska. Sami Nabatejczycy, będąc do niedawna ludem koczowniczym, nie mieli tradycji budowniczych, co wymuszało na nich sięgnięcie po wzorce innych kultur. Dlatego charakterystyczną cechą architektury Petry jest skrzyżowanie stylów architektonicznych egipskich, syryjskich, greckich (przede wszystkim hellenistycznych) i rzymskich, a do tego należałoby dodać rozwiązania rodzime, zwłaszcza w zakresie zdobnictwa, co w efekcie doprowadziło do wypracowania przez Nabatejczyków ich własnego, oryginalnego stylu.

Znacznej rozbudowy miasta dokonał, wspomniany już, Aretas IV w pierwszej poł. I w. n.e., nawiązując stylem głównie do architektury rzymskiej. Czasy panowania tego władcy w Petrze określa się mianem złotego wieku budownictwa monumentalnego. Wzniesiono wtedy świątynię – tzw. Kasr al Bint Faraoun (Pałac Córki Faraona), teatr, rozbudowano istniejący system wodociągów.

W budownictwie monumentalnym dominują wpływy grecko-rzymskie, głównie z tego powodu, że powstały w okresie rzymskiej dominacji politycznej i greckiej przewagi w kulturze i sztuce, narzuconej przecież również Rzymowi. Jednakże architektura Petry nie jest tylko ślepym naśladownictwem klasycznych wzorów. Jej wyróżniającą się cechą jest stosowanie licznych pilastrów z ciężkimi, bogato zdobionymi kapitelami (mającymi nawet swoją odrębną nazwę: kapitele nabatejskie), różniącymi się od ich gładkich hellenistycznych odpowiedników. Różnica tkwiła zresztą nie tylko w zdobieniu, ale także w wyraźnym ignorowaniu tzw. proporcji złotego podziału pomiędzy poszczególnymi elementami budowli, która była ściśle zachowywana w architekturze grecko-rzymskiej.

Groby, w swej najpospolitszej formie, były wykuwane w skałach jako jaskinie grobowe z bogato zdobionymi wejściami w kształcie trójkąta. Spotkać można je także w kształcie piramid – tzw. nefesz – co wskazuje na silne wpływy egipskie.

Oto niektóre z bardziej znanych budowli Petry:

* Chazne (El Chazne Faraoun) zwana przez Beduinów “Skarbcem Faraona” – wykuta w skale piętrowa budowla powstała ok. I-II w. n.e. W pewnym sensie jest to sztandarowy i najsłynniejszy zabytek Petry. Nie jest jasne przeznaczenie budowli, chociaż ostatnio przeważa pogląd, że był to grobowiec (a nie świątynia) któregoś z władców Petry – być może Aretasa IV i jego żony;
* Deir, czyli “Klasztor” – nazwa pochodzi z okresu bizantyjskiego, kiedy to w budowli tej rzeczywiście znajdował się klasztor chrześcijański. Jest to budowla na pierwszy rzut oka podobna do Chazne, jednakże jest od tamtej znacznie większa i okazała i prezentuje się bardziej majestatycznie; powstała ona najprawdopodobniej w okresie panowania ostatniego króla nabatejskiego – Rabela II (70-106 n.e.);

Grób Sextiusa Florentinusa.

* Kasr al Bint Faraoun, czyli tzw. Pałac Córki Faraona, lub też świątynia Duszary (lokalnego bóstwa Nabatejczyków). Jest to świątynią wzniesioną z piaskowca w drugiej poł. I w. p.n.e. (za panowania Obodasa III 30-8 p.n.e.), albo w pierwszej poł. I w. n.e., czyli już za panowania Aretasa IV;
* wielki zespół Grobowców Królewskich na tzw. Ścianie Królewskiej, na który składają się „Grób Urny”, „Grób Jedwabny”, „Grób Koryncki” i monumentalny „Grób Pałacowy”; nie znaleziono w nich jednakże żadnych szczątków;
* grobowiec Sekstusa Florentinusa (namiestnika rzymskiego) wzniesiony ok. 130 r. n.e., w północnej części miasta, to jeden z najbardziej znanych petrzańskich zabytków związanych bezpośrednio z Rzymianami. Oprócz tego obiektu na terenie Petry znaleziono dość liczne groby rzymskich żołnierzy;
* teatr – jeden z największych obiektów w Petrze, mieszczący od 6 do nawet 10 tysięcy widzów; został wybudowany najprawdopodobniej w I w. n.e., również za panowania Aretasa IV. Uważa się, że został on znacznie rozbudowany po zajęciu Petry przez Trajana.

Stonehenge – jedna z najsłynniejszych, europejskich budowli megalitycznych, pochodząca z epoki neolitu oraz brązu. Megalit położony jest w odległości 13 km od miasta Salisbury w hrabstwie Wiltshire w południowej Anglii. Najprawdopodobniej związany był z kultem księżyca i słońca. Księżyc mógł symbolizować tutaj kobietę (biorąc pod uwagę jej comiesięczną menstruację), słońce – mężczyznę. Składa się z wałów ziemnych otaczających duży zespół stojących kamieni. Obiekt od 1986 jest wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO oraz znajduje się pod nadzorem angielskiego Scheduled Ancient Monument. Należy do English Heritage, a otaczające go tereny do National Trust.

Stonehenge

Źródło: www.pl.wikipedia.org/wiki/Stonehenge

Nazwa pochodzi z języka staroangielskiego, od słów stān – kamień (ang. stone) i hencg (otaczać – ang. hinge) lub hen(c)en (szubienica). Ze słowa henge powstało słowo henges – kręgi – którym teraz są nazywane tego typu obiekty.

Miejsce, w którym powstała budowla Stonehenge zyskało znaczenie kulturowe przed rokiem 2950 p.n.e. Świadczą o tym znajdujące się na zewnątrz megalitu groby datowane nawet na ok. 3100 rok p.n.e. oraz usypany z ziemi pierścień datowany również na ten okres.

Stonehenge

Samo Stonehenge zbudowane jest z kręgów: zewnętrzny o średnicy 100 m, wewnętrzny o trzydziestometrowej średnicy i ustawionych wewnątrz, na planie podkowy pięciu trylitów o wysokości 9 m. Przed trylitami ustawionych jest 19 głazów o mniejszych wymiarach. Na krąg wewnętrzny składa się 30 bloków kamiennych o wysokości 4,2 m. Bloki połączone były na czopy i wręby z poziomo ułożonymi płytami tworząc zamknięty krąg. Krąg zewnętrzny to rów i wał ziemny.

Oś podkowy wyznacza kierunek, z którego wschodzi słońce w najdłuższym dniu w roku. Sanktuarium wzniesione jest z dwóch rodzajów kamienia. Największe, granitowe bloki pochodzą z okolic Marlborough Downs (około 30 km na północ od Stonehenge) oraz mniejsze, błękitne skały z Pembrokeshire w Walii, czyli około 250 km od budowli. Leżący wewnątrz podkowy kamień, nazywany obecnie kamieniem ofiarnym, pierwotnie najprawdopodobniej stał u symbolicznego wejścia.

Dotychczas nie wiadomo jak ludność żyjąca w tamtej epoce mogła zbudować tak wielką budowlę.

Stonehenge

Stonehenge jest ukierunkowane północnowschodnio-południowozachodnio (NE- SW). Wielka debata na temat znaczenia Stonehenge wytworzyła się po publikacji Stonehenge Decoded przez angielskiego astronoma Geralda Hawkinsa w 1963 roku, który twierdził, że odnalazł wiele powiązań między ustawieniem głazów a pozycją obiektów niebieskich i słońca. Uważał, iż Stonehenge mogło być używane do przewidywania zaćmień. Jego badania zostały szeroko uznane w środowisku naukowym, jako że do ich przeprowadzania używał obliczeń komputerowych (wtedy należących do rzadkości). Następcami w badaniach byli C. A. Newham wraz z Sir Fredem Hoyle’em oraz inżynier Alexander Thom, który poświęcił na badania nad Stonehenge 20 lat. Ich teorie były ostro krytykowane przez Richarda Atkinsona i innych.

Fiord otaczają wspaniałe góry. Ich szczyty pokrywa wieczny śnieg, a ze ścian do intensywnie niebieskich wód fiordu spadają wodospady. Niższe partie gór porasta bujna roślinność o wysyconych kolorach.

Fiord Geiranger zajął 5 miejsce z 30 najpiękniejszych miejsc na ziemi w konkursie National Geographic.

Fiord Geiranger Norwegia foto Fridmar Damm

Do małego archipelagu znajdującego się na 2 godziny rejsu łodzią w kierunku południowo-wschodnim od wyspy Phuket należą półwyspy Phi Phi Leh a Phi Phi Don. Niedawno był on śpiącym rajem tropikalnym. Pierwsi turyści dotarli tam dopiero w 1980 roku, a dzisiaj Ko Phi Phi jest bardzo często wyszukiwanym miejscem urlopowym.

Ko Phi Phi Tajlandia foto:Sergio Pitamitz

Phi Phi Don to wyspa dla zwolenników spokoju, natury i nurkowania. Czekają na Państwa oszałamiające zatoki z plażami, pagórki, które pokryte są wegetacją tropikalną i oczywiście lśniące czystością lazurowe morze. Nie można tutaj znaleźć lotniska, dróg, mostów czy luksusowych letnisk. Na wyspę można dotrzeć tylko łodzią.

Źródło: www.invia.pl
Foto: Sergio Pitamitz

Wiszące Ogrody Babilonu nazwane zostały przez greckiego historyka i podróżnika, Herodota (około 484-425 r. p.n.e.) jednym z Siedmiu Cudów Starożytnego Świata.

Grecka tradycja głosi, że zbudowane zostały przez babilońskiego króla Nabuchodonozora II (605-562 p.n.e.) dla jego małżonki Semiramidy, stąd nazywane są często ogrodami Semiramidy.

Wiszące ogrody Babilonu – próba rekonstrukcji

Nie ma pewności co do rzeczywistego pochodzenia Wiszących Ogrodów. W źródłach starożytnych pojawia się duża rozbieżność chronologiczna i geograficzna. Przypuszaczlną jest ze mieściły się one w Babilonii między wielkimi rzekami Tygrys i Eufrat. Na wschodnim brzegu Eufratu. 50 km od Bagdadu. W Iraku.

Źródło: www.sciaga.pl

W 1898 roku niemiecki archeolog Koldewey rozpoczął poszukiwania Babilonu, który stał się sławny dzięki trzem budowlom: wieży Babel, dzięki wielkim murom i dzięki ogrodom Semiramidy. Koldewey miał odnaleźć te trzy budowle. M. in. efektem jego poszukiwań było odkrycie budowli, której fundamenty składały się z 12 wąskich komór. Budowla była z kamieni ciosowych, a stropy komór zrobione były z palonych cegieł tak masywnych, że z pewnością utrzymywały duże ciężary. Mury i filary miały do 7 m grubości. I mie mniej zadziwiająca niż ten nietypowy dla Babilonu styl budowy była studnia, którą Koldewey odkopał z gruzów tuż przy sklepieniu piwnicy. Składała się z trzech szybów: kolistego – środkowego i dwóch mniejszych kanciastych. Koldewey nie wiedział co to za budowla. Na tabliczkach klinowych znalazł wskazówki, że tylko w dwóch miejscach w Babilonie użyto kamieni ciosowych: przy północnych murach zamku królewskiego El Kasr oraz przy Wiszących Ogrodach Semiramidy. Zamek El Kasr odnalazł już wcześniej, więc był pewny, że odnalazł Wiszące Ogrody.
Naukowcy próbowali dowieść jednak, że wiszące ogrody nie mogły znajdować się tam, gdzie wskazał Koldewey Przytaczano różne teorie, ale nie pewności, która jest prawdziwa.

Wiszące Ogrody w Babilonie

Korzystając z obszernej literatury na temat Babilonu możemy sobie wyobrazić, jak zbudowane były ogrody Semiramidy: Nad piwnicznym sklepieniem znajdowała się prawdopodobnie budowla centralna, o konstrukcji terasowej. Każda terasa wznosiła się 5 m nad poprzednią i pokryta była kamiennymi kantówkami o długości 5.45m i szerokości 1.35m. Na kantówkach znajdował się podkład ze słomy ziemnej zmieszanej z sitowiem, na którym leżała podwójna warstwa palonych cegieł. Spojenia między cegłami były wypełnione gipsem. Kolejną powierzchnią, która ochraniała dolną budowlę przed wilgocią była warstwa ołowiu. Na ołowiu spoczywała trzymetrowa warstwa ziemi, właściwy ogród, w którym mogły rosnąć także drzewa.

Ruiny Wiszących Ogrodów Babilonu - zdjęcie z 1950 roku

Każdy z prawdopodobnie siedmiu tarasów stanowił odrębny ogród, jednocześnie tworzyły one jedną całość. Zewnętrzne krawędzie tarasów porośnięte były tysiącem pnączy, które wiły się ku niższym tarasom, tworząc z siedmiu ogrodów zieloną, stromą górę z niezliczonymi drzewami, żywopłotami, krzewami i kwiatami. Wyglądały tak, jakby wisiały lub unosiły się w powietrzu, stąd też nazwa- “wiszące ogrody”. Ze studni pompowano wodę do wielu małych kanałów, które przepływały przez wszystkie tarasy. Były tam małe źródełka i wodospady, po małych stawach pływały kaczki, rechotały żaby, latały pszczoły, motyle i ważki. Podczas gdy Babilon był wystawiony na żar palącego słońca, ogrody Semiramidy kwitły, nie dotknięte gorącem i suszą. Ten kontrast spowodował chyba, że ogrody babilońskie zostały umieszczone na drugim miejscu listy siedmiu cudów świata.
Wiszące ogrody Semiramidy są chyba najmniej zbadanym spośród siedmiu cudów świata.

Nazwa Siedem Cudów Świata odnosi się generalnie do każdej liczby najbardziej popularnych miejsc turystycznych. Najstarszą taką listą i najbardziej sławną jest Lista siedmiu cudów starożytnego świata. Był to swoistego rodzaju turystyczny przewodnik dla podróżników starożytności, którzy chcieli zobaczyć najbardziej sławne i znane miejsca.

Wyobrażenie wiszących ogrodów Babilonu (Martin Heemskerck)

Najwcześniejsza znana wersja listy została stworzona w II wieku p.n.e. przez Antypatera z Sydonu. Lista, którą znamy dzisiaj została skompletowana w średniowieczu, kiedy to wiele z miejsc na niej umieszczonych już nie istniało. Jako że lista pochodzi głównie z antycznych greckich opowieści, tylko miejsca, które były znane i zwiedzane przez starożytnych Greków zostały na niej umieszczone.

Źródło: http://pl.wikipedia.org/

Budowle te są uważane za cuda, ponieważ znajdowały się pomiędzy najbardziej popularnymi celami turystycznymi nawet w czasach takich jak 1600 rok p.n.e., Graffiti turystów znajduje się na monumentach w dolinie królów od czasów, kiedy Sfinks miał już tysiąc lat. Jest warte zauważenia, że wszystkie siedem cudów było stworzonych przez człowieka i nie są one dziełami natury. Razem z rewolucją przemysłową i jej wpływem na środowisko i powstaniem ruchu naturalistycznego w turystyce stworzona została lista siedmiu cudów natury.

Siedem cudów starożytnego świata:

• Piramida Cheopsa
• Wiszące ogrody Semiramidy
• Świątynia Artemidy w Efezie
• Posąg Zeusa w Olimpii
• Mauzoleum w Halikarnasie
• Kolos Rodyjski
• Latarnia morska w Faros

Oryginalna lista Antypatera zastępowała Latarnię z Aleksandrii Bramą Isztar. W starożytności wymieniano również posąg Asklepiosa w Epidauros wyrzeźbiony przez Trasymedesa z Paros oraz Kolosy Memnona. Aż do VI wieku naszej ery powyższa lista była w użyciu. Ze wszystkich tych cudów przetrwał tylko jeden i jest nim Wielka Piramida Cheopsa z Gizy.

Kolos Rodyjski

Istnienie wiszących ogrodów Semiramidy nie zostało nigdy definitywnie udowodnione. Źródła pokazują że pozostałe pięć cudów zostało zniszczonych przez naturalne kataklizmy. Świątynia Artemidy i Posąg Zeusa zostały zniszczone przez ogień, podczas gdy Latarnia z Aleksandrii, Kolos Rodyjski i Mauzoleum w Halikarnasie zostały zniszczone przez trzęsienia ziemi. Niektóre z rzeźb z Mauzoleum w Halikarnasie i Świątyni Artemidy znajdują się w Muzeum Brytyjskim.

Siedem Cudów Średniowiecznego Świata

Siedem Cudów Średniowiecznego Świata jest listą dla której nie ma jednomyślnej opinii co do jej zawartości lub nazwy. Ta lista jest postrzegana bardziej poprzez typ pierwowzoru niż specyficzną listę. Podobne nazwy zawierają “Cudy Średniowiecza” (nie ograniczające się do specyficznego ograniczenia do liczby siedem) i “Siedem Cudów Średniowiecza” lub “Średniowiecznego Umysłu”. Nazywano je także “Architektonicznymi cudami Średniowiecza”. Jest nieprawdopodobne, że lista ta powstała w Średniowieczu. Brewer’s nazywa ją “późniejszą listą”.

Porcelanowa Wieża w Nankinie

Słowo Średniowiecze zostało wymyślone przez autorów Ery Oświecenia i koncepcja “Średnich Wieków” nie powstała aż do XV stulecia i początku działalności humanistów. Romantyzm w XIX stuleciu gloryfikował wszystkie rzeczy powiązane z Średniowieczem, lub dokładniej wszystko, co działo się przed Erą Oświecenia.

Najczęściej wymieniani reprezentanci cudów średniowiecza to:

• Stonehenge
• Koloseum
• Katakumby Kaum asz-Szukafa
• Wielki Mur Chiński
• Porcelanowa Wieża w Nankinie
• Hagia Sophia
• Krzywa wieża w Pizie

Cuda współczesnego świata

• Tunel pod kanałem La Manche
• Wieża CN
• Empire State Building
• Most Golden Gate
• Tama Itaipu
• Plan Delta
• Kanał Panamski

Nowe siedem cudów świata

Siedem nowych cudów świata – proponowana wersja współczesnej listy siedmiu cudów świata, której tworzeniem zajęła się szwajcarska firma New Open World Corporation (NOWC). Lista została ogłoszona 7 lipca 2007 roku w Lizbonie, Portugalia na stadionie Estádio da Luz o godzinie 21:30 czasu lokalnego. Finałowe głosowanie trwało od 1 stycznia 2006 do 6 lipca 2007, w którego czasie zostało oddanych ponad 90 mln głosów.

Wielki Mur Chiński

Siedmiu zwycięzców zostało wybranych w głosowaniu, które odbywało się poprzez internet oraz telefon.

• Wielki Mur Chiński
• Petra
• Pomnik Chrystusa Zbawiciela w Rio de Janeiro
• Machu Picchu
• Chichén Itzá
• Koloseum
• Tadź Mahal

Pomimo iż przewodniczącym panelu ekspertów projektu nowych siedmiu cudów świata był były dyrektor generalny UNESCO Federico Mayor, to UNESCO jednoznacznie zdystansowała się od tego projektu, oświadczając iż “Lista siedmiu nowych cudów świata będzie tworem prywatnej inicjatywy, który w żaden istotny i trwały sposób nie wpłynie na zachowanie wybranych obiektów”.

Dodatkowo każdy oddający swój głos, mógł oddać także kolejny kupując go od NOWC.

Kontrowersje może także wzbudzać fakt mobilizowania w wielu krajach do głosowania swoich mieszkańców, m.in. władze Peru uruchomiły na placach terminale komputerowe, by zwiększyć szanse Machu Picchu; w Brazylii prezydent Luiz Inácio Lula da Silva nawoływał do oddania głosu na pomnik Chrystusa Zbawiciela w Rio de Janeiro; w promowanie Petry włączyła się jordańska rodzina królewska, a jordańscy dyplomaci zachęcali do głosowania na nią w innych krajach arabskich; w Indiach natomiast do poparcia mauzoleum Tadź Mahal w Agrze namawiały gwiazdy Bollywood

HSB Turning Torso – wieżowiec sfinansowany przez firmę HSB w Malmö zaprojektowany oraz wybudowany przez architekta Santiago Calatravę. Budowa wieżowca rozpoczęła się latem 2001 i zakończyła się 27 sierpnia 2005. Ze swoimi 190 metrami wysokości Turning Torso jest prawie najwyższym obiektem mieszkalnym w Europie (zaraz po 264 metrowym wieżowcu Triumph Palace w Moskwie). Budynek jest jednym z 25 najwyższych budynków w Europie, ale nie jest w 500 najwyższych na świecie.

Turning Torso

Źródło: http://pl.wikipedia.org/

Konstrukcja zbudowana jest na 9 sześcianach z pięcioma piętrami każdy. Licząc między-piętra budynek posiada 54 piętra. Każde piętro posiada blisko 400m². Powierzchnia biurowa liczy sobie 4 200m² i znajduje się w dwóch najniższych sześcianach wieżowca. Od trzeciego do dziewiątego sześcianu jest 147 mieszkań. Dwa ostatnie piętra (53 oraz 54) zostały poświęcone, jako sale konferencyjne Turning Torso Meetings. Cała budowla przekręca się w górę co 15 stopni.

Turning Torso

Budynek nie posiada punktu widokowego dla szerszej publiczności. Postanowiono, że jest to prywatny budynek mieszkalny i tylko osoby w nim mieszkające będą miały taką możliwość. Grupy mogą zarezerwować sale konferencyjną na najwyższych piętrach budynku. W sąsiednim budynku jest całoroczna wystawa Turning Torso specjalnie dla turystów. W tym samym budynku znajduje się pięciopiętrowy parking. Pomiędzy budynkami istnieje podziemne przejście.

Zamek Książ znany pierwotnie jako Frstenberg, Vorstinburg, Vorstenberech, Wistenberch został wybudowany w latach 1288-1292 przez księcia świdnicko-jaworskiego Bolka I Surowego. Stolicą Księstwa świdnicko-jaworskiego była Świdnica, a 14-ście warownych zamków chroniło księstwo przed wrogami między innymi Książ został przeznaczony na główną siedzibę księcia i stał się integralną częścią systemu obronnego księstwa świdnickiego.

Kolejnymi właścicielami Księstwa świdnicko-jaworskiego byli Bernard i jego syn Bolko II. Za panowania Bolka II Księstwo stało się ważnym ośrodkiem polityczno-gospodarczym i kulturalnym na Śląsku. Bolko II umarł w 1368 roku i na nim wygasła linia Piastów Ślaskich, ale dopiero po śmierci jego żony Agnieszki w 1392 roku Księstwo śwodnicko-jaworskie na mocy układu sukcesyjnego przeszło pod berło władców czeskich z dynastii Luksemburgów.

Źródło: http://www.ksiaz.pl/zamek.html

Zamek Książ stał się wówczas siedzibą Starostów np. Benesz Chusznik, Janko Chotlemitz. W 1464 roku Książ znalazł się w posiadaniu króla Czech Jerzego z Podlebradu. W 1482 roku właścicielem zamku został król węgierski Maciej Korwin w którego imieniu rządził Jerzy von Stein. Za jego rządów zamek umocowano oraz dobudowano skrzydło nazwane później “skrzydłem Macieja”.

Po śmierci króla węgierskiego w 1490 roku Śląsk wraz z koroną Czeską i Węgierską przeszedł pod panowanie Jagiellonów. Władcą Śląska został Władysław Jagiellończyk, a Zamek Książ w latach 1491-1497 był jego własnością . Wkrótce jednak Władysław Jagiellończyk ponownie oddał zamek w lenno. W 1509 roku nękany kłopotami finansowymi oddał zamek w zastaw rodzinie Hobergów /dopiero później zmienili pisownię na Hochberg/ wraz z zamkami Rogowiec i Radosno, miastem Świebodzice, częścią gruntów Boguszowa i wieloma wioskami. W 1605 roku Hochbergowie wykupili swoje dobra lenne i od tego czasu Książ był wolną własnością dziedziczną tego rodu.

Okres wojny 30-to letniej /1618-1648/ to ciężkie czasy dla zamku. Uległ on wówczas kilkakrotnie częściowemu zniszczeniu. Po wprowadzeniu do działań wojennych broni palnej – armaty – stracił znaczenie twierdzy obronnej. Jego fortyfikacje nie były przygotowane do tego rodzaju broni. Stacjonowały na zamku na przemian wojska Szwedzkie i Saskie. Przez pewien czas kwaterował w Książu słynny wódz wojsk cesarskich Wallenstein ze swymi oddziałami.

23 września 1650 roku pierwszy z rodziny Hochbergów Hans Heinrich I otrzymał tytuł szlachecki i uzyskał dziedziczny tytuł barona, a następnie 12 lutego 1666 roku tytuł dziedzicznego hrabiego. 17 marca 1683 roku rodzinę Hochbergów zaliczono w poczet hrabiów Rzeszy Niemieckiej. Lata 1705-1732 za panowania na zamku Konrada Ernesta Maksymiliana von Hochber to dla zamku okres barokowej przebudowy . Wtedy to powstał wschodni fronton budowli z reprezentacyjną salą Maksymiliana. Zmieniono układ przestrzenny zespołu zamkowego, wytyczono nowy dojazd, zbudowano nowe pomieszczenia gospodarcze. Wybudowano pawilon letni na topolowym wzgórzu położonym na południowy wschód od zespołu budynków zamkowych. Utworzono bibliotekę, gabinet sztuki oraz gabinet zbiorów przyrodniczych.

W 1772 roku utworzono majorat w Książu. W 1847 roku ówczesny właściciel Książa Jan Henryk X uzyskał od swego wuja księcia Von Anhalt Kothen-Pless dobra pszyńskie na Górnym Śląsku. W rok później 1848 Hochbergowie otrzymali upragniony tytuł książęcy, umowę tą zatwierdził ówczesny król Fryderyk Wilhelm IV. 20 grudnia 1905 roku cesarz Wilhelm II przyznał Hochbergom godność arcyksięcia – Herzog von Pless.

Kolejną wielką przebudowę zamku przeprowadził książę Jan Henryk XV w latach 1908-1923. W jej efekcie wybudowano potężne skrzydło od strony północno-zachodniej, zamykając je dwiema cylindrycznymi wieżami. W wyniku przebudowy zasłonięto znaczny fragment najstarszej części zamku co spowodowało powstanie wydłużonego dziedzińca od strony północnej. Zmieniono również wygląd górnej części wieży i nakryto ją neorenesansowym hełmem. Przebudowano także tarasy, których jest 12 na różnych poziomach i zajmują ok. 2 ha. Do najpiękniejszych należy taras wodny, gdzie można podziwiać 27 fontann.

Żoną Jana Henryka XV była słynna angielka Maria Teresa Oliwia Cornwallis West zwana w salonach Europy Księżną Daisy. Mówiono o niej też najpiękniejsza kobieta na salonach europejskich. Pozostawiła po sobie dwa tomy pamiętników “Taniec na wulkanie” w których krytykuje sztywną etykietą dworu swego męża oraz konserwatyzm i zacofanie w państwie pruskim /W grudniu 2002 roku pamiętniki zostały przetłumaczone na język polski, a od marca 2003 roku można je kupić na Zamku Książ/.

Lata dwudzieste naszego stulecia to początek powolnego upadku znaczenia Książ, spowodowany trudnościami finansowymi i problemami rodzinnymi Hochbergów.

W latach II wojny światowej do znacznej dewastacji zamku przyczyniła się organizacja Todta, która miała przekształcić zamek w siedzibę sztabu. W tym celu skuwano sztukaterię, przemalowywano na jeden kolor pomieszczenia, wywożono wyposażenie z którego wiele cennych przedmiotów, a także cała niemal biblioteka przepadły bez śladu. Przed głównym wejściem do zamku wykuto w skale 50-cio metrowej głębokości szyb o średnicy 16 m, który zasypany został na początku lat 60-tych /na początku 2002 roku szyb wzmocniono i zabezpieczono/.

Po wojnie do dalszej dewastacji przyczyniły się stacjonujące na zamku wojska radzieckie oraz szabrownicy gromadnie odwiedzający po wojnie ziemie śląskie. Pierwsze prace zabezpieczające na zamku rozpoczęto dopiero w 1956 roku z tym, że do lat 70-tych przebiegały one bardzo powoli i z niewielkimi efektami. Dopiero w latach siedemdziesiątych prace przyśpieszono i wielu pomieszczeniom starano się nadać pierwotny wygląd, odrestaurowano między innymi Salę Maksymiliana i Salę Krzywą oraz Salony: Włoski, Różowy, Zielony, Złoty oraz kilka innych pomieszczeń.

Ben Nevis (Beinn Nibheis) jest najwyższym wzniesieniem Wielkiej Brytanii i rzeczywiście dominuje w otoczeniu. Numer dwa, Ben Macdui, jest tylko o 35m niższy, ale znajduje się w innej części Highlandu – w swym ogarnialnym wzrokiem sąsiedztwie Ben Nevis nie ma konkurencji.

Ben Nevis

Na szczyt prowadzi dostępny dla każdego, łatwy szlak od strony Glen Nevis, którym walą tłumy. Autor naszego przewodnika napisał, że iść tą trasą, to tak jakby pójść na plażę i nie zobaczyć morza.

Ben Nevis

Źródło: http://3000.blox.pl/2007/08/Ben-Nevis.html

Nie daje ona zupełnie pojęcia o prawdziwej twarzy góry, która jest czymś zupełnie innym, jeśli patrzeć od zachodu i południa, a czym innym od wschodu i północy. Z tej pierwszej perspektywy Ben Nevis jest łagodny, o obłych, kopulastych liniach, imponujący jedynie wysokością. Z drugiej – skały, hardkory, w ogóle inna bajka. Dalej autor podał precyzyjne wskazówki, jak dostać się na górę od tej ciekawszej strony, przez Carn Mor Dearg Arete. Wypróbowaliśmy ten szlak jako wariant dojściowy, schodząc z kolei klasycznie, mamy więc porównanie